YAZILAR
BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞINDA GİCORADAN KESİT (23.03.2006)
1914 Seferberliğinde Gicoradan ihtiyarlarla on altı yaş arası ne
kadar erkek varsa çeşitli cephelere gönderilmek üzere askere
alındı. Geride kalanlar, ihtiyar erkekler, kadınlar ve çocuklardı.
Köyde seferberlik tamamıyla kendini göstermişti. Açlık sefalet ve
hastalıklar hat safhadaydı. Gicorada köylüler çaresizliğin içinde
çare arıyordu. Kış aylarını daha rahat geçirmek için köylülerin bir kısmı
caniğe (Karadeniz Sahillerine) gitmişti. Köylülerden bir kaç ailede bir
araya gelerek Samsunun terme beldesine gitmeye karar verdi.
Ailesinin tamamını, yada bir kısmını köyde bırakıp bir kısmını
termeye götürenler oldu. Bu ailelerden biride Yakub ve ailesiydi.
Yakub, oğulları Ali ve Süleyman'ı Erzurum cephesine askere
göndermiş savaşta şehit olmuşlardı. Yakub hanımını, 14 yaşındaki kızı
Fatmayı ve 12 yaşındaki oğlu Ahmedi Gicorada bıraktı. 16 yaşındaki
oğlu Mustafa' yı, 14 yaşındaki kızı Ayşeyi yanına alarak diğer
ailerle birlikte sonbaharda termeye giderek karın tokluğuna
çalışarak, kışı orda geçirip baharda köye dönmeyi planladılar. Kışı
orda geçirdiler. Bahar geldiğinde ise hastalıklar beraberinde
geldi. Kolera salgını başlamıştı. Yakub ve oğlu Mustafa hastalığa
yakalanarak termede vefat ettiler. Kızı Ayşede hastaydı. Gicoradan
beraber gittikleri arkadaşları 18 yaşındaki Çiçek ve Çiçeğin
annesi , Ayşe'nin yanındaydı. Çiçek ve annesi termeyi hemen terk
etmeye karar verdiler. Yakub' un 13 yaşındaki kızınıda yanlarına
alarak Gicoranın yolunu tuttular. Biraz yol aldıklarında Ayşenin
hastalığı artmaya başladı. Hastalığı yürüyemeyecek kadar fazlalaştı.
Çiçek ve annesi birbirlerine bakıp fısıldayarak biz buna yardımcı
olamayız, onunla kalırsak bizde burada ölürüz derken adımlarını
attılar. Ayşe seslendi ne olur buralarda beni bırakmayın benide
götürün yanınızda, yardım edin dedi. Çiçek ve annesi oradan hızla
ayrılarak uzun bir yol aldıktan sonra Gicoraya ulaştılar. Ayşenin
akibetinden haber alınamadı. Ayrıca köyde bir aileden sekiz kişi
Yakublarla birlikte termeye gitmişti. O aileden termeye giden sekiz kişi tamamı
hastalığa yakalanarak orada vefat ettiler
Tayyib SOFUOĞLU
Grafiker
|